Bipolaire stoornis symptomen

Een bipolaire stoornis wordt gekenmerkt door het voorkomen van depressieve periodes, afgewisseld met manische periodes. Tussendoor zijn er vaak neutrale periodes. De ernst van de stoornis verschilt per geval, maar zowel de depressieve als manische periodes hebben een sterke invloed op het dagelijks leven.

Symptomen manische periode

Tijdens een manische periode is iemand erg uitgelaten en vol energie. Mensen voelen zich in een manische periode vaak geweldig. De manische periode wordt verder gekenmerkt door een hoge prikkelbaarheid. Iemand in een manische periode zit vol ideeën en kan maar moeilijk rust in het hoofd krijgen, wat ook leidt tot concentratieproblemen. Alle ideeën en gedachtes lijken goed, waardoor er te grote risico’s genomen worden. Er is sprake van zelfoverschatting. Het nemen van risico’s uit zich bijvoorbeeld in het doen van enorme impulsieve gelduitgaven, zowel privé als zakelijk. Over het algemeen slaapt iemand tijdens een manische periode veel minder.

Afhankelijk van de ernst van de periode verliest iemand enigszins een realistisch beeld van de omstandigheden. Grenzen vervagen en aangename momenten worden zeer intens beleefd. Ook het libido stijgt tijdens een manische periode. Tijdens een manische periode ontstaan er vaak sociale en relationele problemen. Het is voor omstanders lastig om te gaan met iemand in een manische periode, wat vaak leidt tot ruzies en wederzijds onbegrip.

Ook tijdens een hypomane periode kunnen al deze symptomen optreden. Het grote verschil is dat een hypomane periode een stuk minder heftig is dan een manische periode. De controle bij een manische periode is vaak deels weg. De persoon beseft vaak wel dat hij manisch is, maar kan tegelijkertijd niet goed handelen naar dit besef. Tijdens een hypomane periode is deze controle een stuk meer aanwezig. De symptomen zijn minder hevig. Toch moet ook een hypomane periode niet worden onderschat.

Neutrale periode

Tussen een (hypo)manische en depressieve periode bevindt zich vaak een neutrale periode. Tijdens een neutrale periode functioneert de persoon net als iemand zonder een bipolaire stoornis. Er zijn niet of nauwelijks symptomen van een manische of depressieve periode aanwezig. De lengte van een neutrale periode verschilt sterk per persoon. Soms gaat een manische periode direct over in een depressieve periode of andersom. Soms gaat er een jarenlange neutrale periode vooraf aan een manische of depressieve periode. Ook tijdens de neutrale periode zijn medicijnen belangrijk om een manische of depressieve periode te voorkomen.

Symptomen depressieve periode

Het compleet tegenovergestelde van een manische periode is de depressieve periode. Tijdens een depressieve periode is iemand het grootste deel van de dag erg somber en terneergeslagen. Iemand in een depressieve periode onderschat zichzelf juist vaak. De interesse voor vrijwel alles verdwijnt, ook voor sociale contacten. Hoewel iemand in een depressieve periode ook erg actief kan zijn, gaat het hier vooral om negatieve energie en rusteloosheid.

Tijdens een depressieve periode voelt iemand zich vaak schuldig. Dit kan versterkt zijn wanneer direct aan de depressieve periode een manische periode voorafging, waarin verkeerde beslissingen zijn genomen. Er ontstaat angst en bezorgdheid, in combinatie met pessimisme. Er is een gebrek aan concentratievermogen en ook motivatie voor bijvoorbeeld werk of studie ontbreekt.

In ernstige gevallen wil de persoon bij depressiviteit veel slapen en/of het bed niet meer uitkomen.

Ook de hevigheid van een depressieve periode kan sterk verschillen per keer en per persoon. In ernstige gevallen kan iemand zelfmoordgedachtes krijgen en zelfs concrete plannen voor een zelfmoord maken.

Ontstaan van psychoses

Tijdens een manische of depressieve periode kunnen er psychoses ontstaan. Meer dan 60% van alle mensen met een bipolaire stoornis heeft wel eens een psychose gehad. Tijdens een psychose is het normale denkproces ernstig verstoord. Er ontstaan hallucinaties en wanen die voor de persoon niet van echt te onderscheiden zijn. Dit kan zich uiten in het zien van dingen die niet bestaan, maar ook in het horen van bijvoorbeeld niet-bestaande stemmen. Soms geven deze stemmen zelfs opdrachten. Ook kan er een waan ontstaan waardoor iemand compleet overtuigd raakt van iets dat niet strookt met de werkelijkheid. Voor de buitenwereld is deze overtuiging compleet onrealistisch, voor de persoon zelf niet.